Hayat Ağacı - Bakteriler, Arkeler, Ökaryotlar

Charles Darwin, farklı türler arasındaki evrimsel ilişkileri, ortak bir ataya sahip bir ağacın dallarına benzetmesiyle meşhurdur. Geçmişte, bir organizmanın bu ağaç üzerindeki konumu basitçe;yapraklarının, omurgasının veya gözlerinin olup olmaması gibi gözlemlenebilir özelliklerine yani fenotipine dayalı olarak belirlenmekteydi. Fosil kayıtlarında korunmuş fenotipik özellikleri kullanılarak soyu tükenmiş türler de benzer bir şekilde bu ağaç üzerine yerleştirilebilmekteydi.

Darwin'in Türlerin Kökeni kitabını yayınlamasından kısa bir süre sonra, Heckel, 1866'da, canlılar alemindeki Üç Krallık olarak, bitkiler, hayvanlar ve kolayca gözlemlenebilen fenotiplerine göre ne bitki ne de hayvan olmayan protusları önerdi. Zamanla, bitkiler ve hayvanlar arasındaki ayrımın daha önce ileri sürülenden daha az önemli olduğu görüldü. Dolayısıyla, 1937'de Hayat Ağacı, iki büyük imparatorluğu içerecek şekilde değişti;zarla çevrili çekirdeklere sahip ökaryotlar ve çekirdekleri olmayan prokaryotlar.

Bununla birlikte, bu paradigma, prokaryotların bu ağaç üzerine yerleştirilmesinde bazı sıkıntılara neden oldu. Çubuk şeklindeki bir mikropun bir diğerinden fenotipik olarak ayırt edilmesi oldukça zordur. Kısa süre sonra genetik analizdeki gelişmeler, özellikle de 16s rRNA dizileme sayesinde geleneksel olarak prokaryotlar olarak birarada sınıflandırılan organizmaların genetik olarak farklı evrimsel kökenlere sahip olduğu keşfedildiğinde bu ağaç yıkıldı.

Böylece Hayat Ağacı 1990'da bir kez daha değişti. Prokaryotlar iki aleme bölündü ve bize modern Hayat Ağacının üç alemi olarak, bakteriler, arkeler ve ökaryotları verdi. Bu alemlerden ilki olan bakteriler, zarla çevrili bir çekirdekten yoksun tek hücreli prokaryotik organizmalardan oluşur.

Bir sonraki alem olan arkeler de, tek hücreli prokaryotik organizmalardan oluşsa da farklı evrimsel geçmişleri ile bakterilerden ayrılır. Son olarak, ökaryotlar, zarla çevrili çekirdekleriyle ayırt edilen tek ve çok hücreli organizmalardan oluşur. Bu alem, mantarları, bitkileri ve hayvanları içerir.

Evrimsel Hayat Ağacı, tıpkı gerçek bir ağaç gibi yaşayan bir metafordur. Ve birçok organizmanın sınıflandırılması, hatta arkeler ve bakteriler arasındaki ayrım dahil, sıklıkla tartışmalara konu olur ve zaman zaman değiştirilir.